Japon hükümeti geçtiğimiz günlerde Fukushima Daiichi nükleer santralinin kalıntılarından bir milyon tonun üstünde suyu boşaltmaya yönelik tartışmalı kararını duyurusunu gerçekleştirdi. Suyun okyanusa tahliyesi, mahalli balıkçı toplulukları ve komşu ülkelerde kaygı ve hiddet uyandırırken, bu kararın ne kadar güvenli olduğu mühim bir sual işareti olarak öne çıkıyor.
11 Mart, Japonya’nın anne adası Honshu’nun şark kıyısını vuran 9.0 büyüklüğündeki depremin 12’inci sene dönümü olacak. Zelzele, Japonya’nın kuzeydoğu kıyısı süresince 18.000’den çok insanoğlunun hayatına mal olan ve Fukushima Daiichi nükleer santralini vurarak kuvvet deposu ve soğutma sistemlerini dönem dışı bırakan 15 metrelik bir tsunami oluşturdu. Bu, atmosfere mühim oranda ışınım yürüyerek üç reaktöründe erimeye yol açtı. Ondan sonra bu kaza, Internasyonal Nükleer ve Radyolojik Vakalar Ölçeğinde 7. düzey olarak derecelendirildi ve 1986’da Çernobil’den bu yana en fena nükleer yıkım olarak kabul edildi.
Reaktörlerin erimesinin arkasından meydana getirilen kurtarma emekleri, halen devam eden bir süreç olan reaktörleri soğutmaya ve radyoaktif maddeler içeren pis suyun salınmasını önlemeye odaklandı. Şimdilerde, tesis işletmecisi Tokyo Electric Power (TEPCO) tarafınca kurulan 1.000’den çok tankta ortalama 1,3 milyon ton atık su istifleniyor. Bu suyun bir çok hasarlı reaktörleri soğutmak için kullanılırken, pis yeraltı suları ve yağmur suları da reaktör binalarının bodrum katlarında birikti.
Suyun reaktöre maruz kalması, erimiş yakıttan ve çevredeki molozdaki fisyon ürünlerini ile kirlenmesine niçin oldu. Tank sayısı artmaya devam ederken, depolama kapasitesi kapasiteye ulaşıyor ve bu da tesisin devam eden hizmetten çıkarma sürecini yavaşlatacak.
Sadece tüm bu su işlenmeden depolanmıyor. Sudaki en fena radyoaktif kirleticilerin çoğunu ortadan kaldıran Gelişmiş Sıvı İşleme Sistemi (ALPS) isminde olan bir filtreleme işlemiyle temizleniyor. Bu işlem, sudan 62 radyonüklidi uzaklaştıran ve kontaminasyon konsantrasyonları düzenleme seviyelerinin son derece altına düşene kadar tekrarlanabilen bir takım kimyasal reaksiyondan meydana geliyor. Sadece bu işlem, tritiyumu arıtılmış sudan uzaklaştıramıyor.
Trityum, kozmik ışınlar hava molekülleriyle çarpıştığında atmosferde meydana gelen, hidrojenin organik olarak meydana gelen radyoaktif bir şeklidir. 12.3 senelik bir yarı ömre haizdir, bu da 12.3 sene sonrasında, radyoaktif bozunma sebebiyle rastgele bir miktardaki trityumun yalnızca yarısının kalacağı anlamına gelmektedir. Ne yazık ki, Fukuşima’da istiflenen büyük hacimlerde suda var olan düşük seviyelerdeki trityumu giderebilecek var olan bir teknoloji bulunmuyor.
Bu durumun ne kadar fena olduğuna geldiğimizde ise, Japon hükümeti, Internasyonal Atom Enerjisi Kurumu (IAEA) ve fazlaca sayıda bağımsız ilim insanına gore Fukuşima’da planlanan su tahliyesi makul ve güvenli.
Sadece buradaki en mühim nokta, trityumun aslına bakarsanız atmosferimizde (yağmur ve musluk suyunda) ve Pasifik Okyanusunda, Fukuşima’daki azca miktardan fazlaca daha yüksek miktarlarda bulunmasıdır.
bundan farklı olarak işlenmiş olan su aniden değil, kademeli olarak her sene ufak miktarlarda, tamamlanması 20-30 sene sürebilecek bir süreç içinde boşaltılacak. Boşaltıldığında, deniz suyuyla o denli seyreltilmiş olacak ki litre başına 1.500 bekerelden daha azca olacak, bu da hükümetin çevreye su boşaltma standardının 1/40’ına tekabül ediyor. Bu nispet da aslına bakarsak dünya genelinde faaliyette olan birden çok nükleer tesisin seviyelerinden daha düşük.
