Geyik Mantarı Nasıl Pişirilir? Faydaları ve Özellikleri Nelerdir?

Tirmit de Denir: Düşük Yağ ve Yüksek Gıda Değerleriyle

Geyik Mantarı

Geyik mantarı ya da tirmit mantarı olarak isimlendirilen bu mantar türü, son derece leziz ve faydalıdır. Rengi ve görünümüyle dikkat çeken ve doğada basitçe ve rahatça ayrım edilen bir mantardır. Kendine özgü aroması ve lezzetiyle sofralarınıza lezzet katacak olan geyik mantarı hakkında bilgi almak istediğiniz her şey burada!

Geyik Mantarı ne demektir? Nerede Yetişir?

Geyik mantarı, yenilebilen mantar türlerinden olup Russulaceae familyasına ilişik bir mantardır. Latince adı Lactarius Volemus’tur. Bu mantar türünü pişmeden olarak yiyebilirsiniz. Baharatlar ile sotelediğinizde oldukca leziz bir yiyecek veya garnitür elde edebilirsiniz.

Geyik mantarının, al kahverengi ve ateş sarısı oluş suretiyle iki tipi bulunmaktadır ve Anadolu’nun değişik bölgelerinde tirmit mantarı olarak da isimlendirilir. Kayın ormanlarında yosunlar içinde ve iğne yapraklı ağaçların dibinde yetişen türü, al kahverengi olanıdır. Ateş sarısı türüne ise yalnızca kayın ve meşe ağaçlarından meydana gelen ormanlarda rastlanır.

Geyik mantarı olgunlaşma süreçlerine ve renk özelliklerine bakılırsa: ak dağ kirmiti, geyik kirmiti, sonbahar kirmiti, tavuk kirmiti, fındık kirmiti ve aladana kirmiti şeklinde bölgesel adlar alır. Bu mantarı nadiren de olsa çam ormanlarında müşahade etmek de mümkün olabilir. Karadeniz Bölgesi’nin mükemmel kayın ormanları, bol miktarda yetiştikleri bölgeler arasındadır. üstünde var olan ak sıvısı sebebiyle basitçe ve rahatça tanınır.

Geyik mantarı toprak üstünde uzun bir zamanda yaşayabilen bir mantar olduğundan dolayı güz mevsiminin sonuna kadar bulunması ve toplanması olasıdır. Mantarın hasat mevsimi umumi olarak temmuz ve eylül ayları arasındadır. şimal Marmara Bölgesi’nde de yetişen bir türdür. Avrupa’da ise geyik mantarının en oldukca yetiştiği ülkeler: İspanya, Fransa, Macaristan ve Polonya olarak sıralanır.

Geyik Mantarı Özellikleri Nedir?

ülkemiz’nin şimal kesimlerinde kendiliğinden yetişen geyik mantarı özellikleri: şapkası, 5-15 santimetre kadar büyüklükte olması, yapışkan olmayıp kuru et görünümünde olması, mantarın genç dönemlerinde şapkasının uçlarının içe doğru kıvrık olduğu ve yaşlandıkça bu görünümün değişip dalgalı bir duruş sergilediğidir. bundan farklı olarak sap kısmı 10-12 santimetre uzunluğundadır ve kalındır.

Tirmit mantarı sapının dış bölümünde, mumu çağrıştıran bir doku bulunmaktadır. Mantarın sap kısmı çoğu zaman şapkayla benzer renkte veya birazcık daha açık renkte olur. Kokusu balığa benzeyen bu mantarın tadı ise badem gibidir. Mantar gençken toplanıp kesildiğinde yoğun biçimde ak bir sıvı salgılar. Yaşlanmış olanlarında bu süt salgısına rastlanmaz; bu sebeple mantar yaşlandıkça suyunu kaybedip kurumaya adım atar.

Geyik mantarı bitkiler ve ağaçlarla birlikte yetiştiği için kültür mantarı olarak üretimi yapılamaz. Bundan dolayı mantarın maddi kıymeti fazladır. Yağ oranı düşük olan geyik mantarı, zayıflama rejimlerine rahatça iç edilebilir. Yağsız olması ve yüksek protein içermesi sebebiyle kolesterol hastalarının tüketmesi tavsiye edilmelidir. Gençken yumuşak ve ak olan mantar, olgunluk döneminde sünger şeklinde sert bir yapı kazanır. Rengi de değişerek açık sarıya dönüşür. Hemen sonra mantarda kahverengi lekeler oluşmaya adım atar. Bu vaziyet, mantarın yaşlandığını ve yüksek gıda kıymetini kaybettiğini gösterir.

Geyik Mantarının Yararları Nedir?

Yenebilen bütün mantar türleri şeklinde geyik mantarı da kuvvetli bir besin maddesidir. Umumi cihette geyik mantarı yararları şöyleki sıralanabilir:

• Geyik mantarının kalbi koruduğu ve damar tıkanıklığını önlediği hakkında görüşler olduğu bilinmektedir.
• Çam mantarı ve cincile mantarı şeklinde yağ oranı oldukca düşük bir mantar türüdür. Bu niteliği ile rejim programlarında rahatça kullanılır.
• Protein penceresinden varsıl olduğundan dolayı çocuklar ve ihtiyarlar şeklinde yetişkinler tarafınca da bol miktarda tüketilmesi önerilir.
• Tirmit mantarı yararları ve gıda kıymeti oldukca olan bir besin maddesidir. Protein deposu olması sebebiyle vücudun direncini artırır, evlatların bedensel gelişimlerine fayda verir.

Geyik Mantarı Nasıl Temizlenir?

Geyik mantarı organik ortamında yetişirken ufak böcekleri ve sinekleri yoğun halde üstüne çekmeden büyüyen bir mantar türüdür. Yüzeyi de hiçbir süre yapışkan değildir. Bu özellikleri sebebiyle mantarın temizlenme işlemi son derece basittir.

Mantarın şapkası, etli kısmı ve sapı benzer lezzette ve gıda değerinde olduğundan dolayı yalnız topraktan sökülen ayak kısmından birazcık kesilmesi kafi olur. Mantarın şapka kısmı bir fırça yardımıyla zedelenmeden temizlenebilir ve iyice yıkandıktan sonrasında kullanım alanına hazır hale gelmektedir.

Sembiyoz yapıya haiz olan ve bu yüzden ağaçlarla beraber yetişen geyik mantarına, ağaçların yanında oluşmuş ufak gruplar halinde rastlayabilirsiniz. Geyik mantarını organik ortamından kendiniz bir araya getirmek isterseniz öncesinde mantar hakkında ayrıntılı data sahibi olmanız gerekmektedir. bundan farklı olarak mantarı tanıyan birileriyle beraber toplamanız daha zekice olabilecektir.. Şu sebeple geyik mantarının da birden çok çeşidi bulunmaktadır ve bunların içinde yenilmemesi ihtiyaç duyulan çeşitler olduğu bilinmektedir. Karıştırma riskine karşı mantarı bilen kişilerle beraber bir araya getirmek doğru olabilecektir..

Geyik Mantarı Nasıl Pişirilir?

Badem tadına haiz olan geyik mantarı yumuşak lezzeti ile beğenilerek tüketilir. Pişmemiş olarak yenebilen mantar türleri içinde yer alır. Yiyecek olarak kullanılma özellikleri son derece fazladır. En oldukca seçilen şekli, kızgın yağda baharatlar ve birazcık tuz eşliğinde kızartılmasıdır. Bunun yanında ayrıca soğanla beraber sotelenerek kavurması yapılabilir. Kavurmanın içine biber ve domates şeklinde sebzeler ile tavuk parçaları eklenirse son derece leziz olur. Olgunluk periyodunu birazcık aşmış olan tirmit mantarının evvel haşlanmasında yarar olduğu bilinmektedir. Böylelikle mantarın acımsı tadı gitmiş olur.

Geyik mantarından leziz çorbalar yapabilir veya makarnalarınız için hoş soslar hazırlayabilirsiniz. Bunlara ilave olarak mantarı fırında iyice kuruttuktan sonrasında haşlayarak buzdolabında bir sene şeklinde süreyle koruma altına alabilirsiniz. Haşlandıktan sonrasında turşusu da yapılabilen bir mantardır. Hafifçe baharatlı aromasıyla oldukça lezzeti olan geyik mantarının ateşte közlenmesi de oldukca leziz olur; bu alternatifi et yemeklerinizin yanında servise hazır hale getirebilirsiniz.

Gençlik sürecindeki mantar bolca sütlü olduğundan dolayı pişmeden olarak tüketilebilir. Tirmit mantarı kızartılarak, sotelenerek, ızgarada ve fırınlanarak oluş suretiyle değişik pişirme biçimleriyle tüketilebilen bir mantardır. Bu mantarı aşağıdaki metotlarla saklayarak kullanmayı da tercih edebilirsiniz:

• Dondurarak gizleme
• Kurutarak gizleme
• Turşu uygulayarak kullanma
• Yağda marine ederek gizleme
• Alkolde gizleme
• Konserve uygulayarak kullanma
• Sterilizasyon

Geyik Mantarı Nerede Satılır? Fiyatı Ne Kadardır?

Geyik mantarını Karadeniz gezileriniz esnasında hem taze aynı zamanda ekonomik fiyatla bulabilirsiniz. Buralardaki köy pazarlarında, Giresun ve Ordu’da yollar üstüne kurulmuş tezgâhlarda, daha münasip fiyatlarla geyik mantarı bulmanız olasıdır. Ormanlarda organik ortamda yetişen tirmit mantarı sezonu açıldığı süre, Ordu’nun kent ve ilçe merkezlerinde de basitçe ve rahatça bulunmaktadır.

Geyik mantarı kültür üretimi yapılmayan bir nevi olduğundan dolayı ucuz değildir. Mantarı toplayan köylülerden alış fiyatı, kilogram başına 10 – 15TL arasındadır. Leziz ve yararlı bir nevi olması, yalnız doğada yetişmesi onu kıymetli kılar. Öteki satış noktaları ise büyük market zincirleri, web üstünden satış icra eden kimseler ve mantar toplama ve yetiştirme işi ile uğraşan firmaların online satış sitelerinden satın alabilirsiniz.

Şoklanmış, kurutulmuş veya turşusu yapılmış geyik mantarını, bu ortamlardan rahatça temin edebilirsiniz. Marmara Bölgesi’nin Kuzeyinde yer edinen ormanlarda da yetişen bir mantar türü olduğundan dolayı bu bölgede yer edinen organik besin pazarlarında ve internette köy ürünlerini satışı icra eden büyük besin sitelerinde geyik mantarı bulmanız olasıdır. Bu mecralardaki geyik mantarı fiyatı daha pahalıdır.