Yaban arılarının geleceğini, insanların bundan sonra yapacakları belirleyecek

· Yazar: Hüseyin caliskan

Yaban arılarının geleceğini, insanların bundan sonra yapacakları belirleyecek

Yaban arılarının Avrupa’daki günleri sayılı olabilir. Bilim adamları, yeni meydana getirilen incelemelerde, iklim değişikliği benzer biçimde insan kaynaklı problemler sebebiyle önümüzdeki birkaç on senede bölgedeki yaban arısı türlerinin dörtte üçünün mühim bir nüfus azalması yaşayacağını öngörüyor. Yazarlar, bu eleştiri tozlaştırıcıların hala belirli bölgelere sığınabileceğine dair ümit olsa da bunun kati olmadığını söylüyor.

Yaban arıları (ya da Bombus arıları) Bombus cinsine ilişkin böceklerdir ve dünya genelinde herkesçe malum olan 250’den çok türü bulunmaktadır. Öteki arılar benzer biçimde, bilhassa de en bolca oldukları şimal Yarımküre’de, yabani bitkilerin ve tarımsal ürünlerin tozlaştırılmasında (polenlenmesinde) mühim bir rol oynarlar. Sadece yaban arıları bir tüm olarak Avrupa, şimal ABD ve Asya’da onlarca senedir büyük bir nüfus problemi yaşıyor. Bu düşüşün farklı sebepleri var, sadece bunlar içinde habitat kaybı, iklim değişikliği ve tehlikeli hastalıkların yayılması öne çıkıyor.

Belçika’daki bilim adamları, Nature dergisinde gösterilen yeni çalışmada Avrupa’daki yaban arılarının geleceğini irdelemeye çalıştı. Tahminlerini ortaya koymak için, 1900’lü senelere kadar Avrupa’nın çoğundan toplanan ilgili verileri çözümleme ettiler. Sonrasında iklimin ve yaban arıları için yaşanabilir arazi kullanımının süre içinde nasıl değişeceğine dair farklı senaryoları açıklamaya işçi modeller oluşturdular.

Ekip, en ihtimaller içinde senaryolara gore, şimdilerde “En Azca Kaygı Verici” türler (yakın bir tehditle karşı karşıya olmayan türler) olarak sınıflandırılan birden çok Avrupa yaban arısının onlarca sene içinde azalmaya başlayacağını tahmin etti. Araştırmaya gore, 2000 ila 2014 arasındaki var olan aralıkla karşılaştırıldığında, bu türlerin %38 ila %76’sının 2061 ila 2080 senesine kadar yaşanabilir arazilerinin minimum %30’unu kaybedeceği öngörülüyor. şimal Kutbu’nda ve yüksek dağlık bölgelerde yaşayan yaban arıları ise fazlaca daha büyük bir problemle karşılaşıyor. Bu türlerin o zamana kadar topraklarının minimum %90’ını kaybetmesi ve bunların yok olma yolunda hızla ilerlemesi planlanıyor.

Araştırmacıların modelledikleri bütün senaryolarda buldukları bir olasılığa gore, bu türlerin birçoğu İskandinavya’nın çeşitli kısımlarında kendilerine yaşayacak bölgeler bulabilir ve toparlanabilir. Sadece, arıların ömür ortamlarına yönelik, ekibin modelleri tarafınca hesaba katılmayan başka tehlikelerin hala ortaya çıkabilmesi mümkün olduğundan dolayı bu geleceğin de güvence olmadığı mevzusunda uyarıyorlar.

İklim değişikliğinin ve habitat kaybının yaban arısı popülasyonlarını nasıl etkileyeceğini daha iyi idrak etmek için daha çok araştırma hazırlanması gerekmektedir olsa da, yazarlara gore umumi netice açık: Dünyadaki yaban arılarının kaderi tam manasıyla bizim elimizde.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

The maximum upload file size: 256 MB. You can upload: image, audio, video, document, spreadsheet, interactive, text, archive, code, other. Links to YouTube, Facebook, Twitter and other services inserted in the comment text will be automatically embedded. Drop file here